Dzisiaj jest: niedziela 21 stycznia 2018        Imieniny: Agnieszka, Inez, Jarosław

Miejski Program Przeciwdziałania Narkomanii na lata 2017-2020

I.  WPROWADZENIE

Narkomania definiowana jest jako „stałe lub okresowe przyjmowanie w celach innych niż medyczne środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych w wyniku czego może powstać lub powstało uzależnienie”. Jest to problem wieloaspektowy, gdyż obejmuje opiekę zdrowotną, pomoc społeczną, oświatę, organy ścigania i wymiaru sprawiedliwości, służby celne oraz środki masowego przekazu. Organy administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego są obowiązane do podejmowania działań poprzez odpowiednie kształtowanie polityki społecznej, gospodarczej, oświatowo-wychowawczej i zdrowotnej, a w szczególności działalności wychowawczej, edukacyjnej, informacyjnej i profilaktycznej, leczenia, rehabilitacji i reintegracji osób uzależnionych, ograniczania szkód zdrowotnych i społecznych tj. działań ukierunkowanych na zmniejszenie problemów zdrowotnych i społecznych wynikających z używania w celach innych niż medyczne środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.

Zadania realizowane w ramach Miejskiego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na lata 2017-2020 należą do zadań własnych gminy i są określone w art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii. Obejmują w szczególności:

  1. zwiększanie dostępności pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej dla osób uzależnionych i osób zagrożonych uzależnieniem;
  2. udzielanie rodzinom, w których występują problemy narkomanii, pomocy psychospołecznej i prawnej;
  3. prowadzenie profilaktycznej działalności informacyjnej, edukacyjnej oraz szkoleniowej w zakresie rozwiązywania problemów narkomanii, w szczególności dla dzieci i młodzieży, w tym prowadzenie zajęć sportowo-rekreacyjnych dla uczniów, a także działań na rzecz dożywiania dzieci uczestniczących w pozalekcyjnych programach opiekuńczo-wychowawczych i socjoterapeutycznych;
  4. wspomaganie działań instytucji, organizacji pozarządowych i osób fizycznych, służących rozwiązywaniu problemów narkomanii;
  5. pomoc społeczną osobom uzależnionym i rodzinom osób uzależnionych dotkniętym ubóstwem i wykluczeniem społecznym i integrowanie ze środowiskiem lokalnym tych osób z wykorzystaniem pracy socjalnej.


Miejski Program Przeciwdziałania Narkomanii na lata 2017-2020, zwany dalej „Programem”, stanowi część gminnej strategii rozwiązywania problemów społecznych w zakresie profilaktyki uzależnień oraz ograniczania szkód społecznych i zdrowotnych wywołanych przez używanie w celach innych niż medyczne środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.
System przeciwdziałania narkomanii oparty jest na wzajemnie komplementarnych programach działań realizowanych na różnych poziomach administracji, uwzględniając kierunki działań określone w „Rekomendacjach i Priorytetach dotyczących realizowania i finansowania gminnych programów” Państwowej Agencji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, biorąc pod uwagę cele operacyjne dotyczące przeciwdziałania narkomanii, określone w Narodowym Programie Zdrowia.

Program wpisuje się w cele i zadania ujęte w:

  • ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii,
  • Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 4 sierpnia 2016 r. w sprawie Narodowego Programu Zdrowia na lata 2016-2020 (Dz. U. z 2016 r. poz. 1492),
  • Strategii Antynarkotykowej Unii Europejskiej na lata 2013-2020, mającej na celu „przyczynianie się do osiągnięcia wysokiego poziomu ochrony zdrowia, dobrobytu i spójności społecznej poprzez uzupełnienie działań Państw Członkowskich skierowanych na zapobieganie i ograniczanie spożycia narkotyków, uzależnienia oraz szkód zdrowotnych i społecznych spowodowanych zażywaniem narkotyków”
  • oraz Strategii Rozwiązywania Problemów Społecznych na lata 2010-2020, przyjętej uchwałą nr XLIV/423/09 Rady Miasta Zduńska Wola z dnia 21 grudnia 2009 r.


Na realizację zadań określonych w Programie przeznaczone będą środki finansowe pochodzące z opłat za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. Na mocy art. 182 ustawy  o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi dochody z opłat za zezwolenia wydane na podstawie art. 18 lub art. 181 oraz dochody z opłat określonych w art. 111 wykorzystywane będą na realizację:

  1. gminnych programów profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych oraz Gminnych Programów, o których mowa w art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii;
  2. zadań realizowanych przez placówkę wsparcia dziennego, o której mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w ramach gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych oraz Gminnych Programów, o których mowa w art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii


–  i nie mogą być przeznaczone na inne cele.
Program stanowiący część strategii rozwiązywania problemów społecznych uchwalany jest przez Radę Miasta.

II.  DIAGNOZA ZJAWISKA NARKOMANII ORAZ DZIAŁANIA PODEJMOWANE NA TERENIE MIASTA ZDUŃSKA WOLA W ZAKRESIE PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII

Grupami szczególnie narażonymi na używanie substancji psychoaktywnych (środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych) są głównie dzieci i młodzież pozostający bez opieki rodzicielskiej, niepełnoletnie osoby popełniające czyny karalne, osoby zagrożone demoralizacją, dzieci i młodzież zagrożone wykluczeniem społecznym, osoby z zaburzeniami zachowań oraz zaburzeniami koncentracji uwagi.
Zagrożenie narkomanią jest poważnym problemem społecznym na terenie Miasta Zduńska Wola. Notuje się zażywanie narkotyków przez młodzież przede wszystkim szkół ponadgimnazjalnych,  choć uczniowie szkół gimnazjalnych również sięgają po narkotyki. Według danych Komendy Powiatowej Policji w Zduńskiej Woli miejscem handlu narkotykami w mieście są kawiarnie, bary piwne oraz dyskoteki. Zespół ds. Nieletnich i Patologii KPP ujawnił w 2015 r. 9 nieletnich pod wpływem środków odurzających (w 2013 r. – 20, w 2014 r. – 8). Najbardziej popularnym narkotykiem wśród młodzieży szkół jest marihuana oraz środki zastępcze „dopalacze”.

Używanie narkotyków jest zjawiskiem złożonym, niejednorodnym i dynamicznym. Na przestrzeni czasu pojawiają się nowe trendy i zjawiska w obszarze narkomanii. W 2010 r. na rynku pojawiły się w ogólnodostępnej sprzedaży substancje psychoaktywne zwane „dopalaczami”. Stwierdzane są przypadki zażywania tychże substancji przez młodzież. Podejmowane działania wobec dilerów oraz osób prowadzących sprzedaż „dopalaczy”, działalność wychowawczo-edukacyjna realizowana w szkołach zahamowały zagrożenia związane z ich używaniem. W 2016 r. w stosunku do lat poprzednich spadła liczba zatruć dopalaczami.
Komenda Powiatowa Policji w Zduńskiej Woli, poza przewidzianymi prawem działaniami obowiązkowymi, podejmowała w 2015 r. szereg inicjatyw o charakterze prewencyjnym w ramach programu „Bezpieczny Powiat”, w tym:

  • zorganizowano 370 spotkań profilaktycznych z uczniami szkół z terenu Miasta Zduńska Wola, a także powiatu zduńskowolskiego,
  • zorganizowano 59 spotkań prewencyjnych z kadrą pedagogiczną szkół powiatu zduńskowolskiego na temat zagrożeń związanych z uzależnieniami od alkoholu i narkotyków oraz sposobów przeciwdziałania tym zjawiskom,
  • prowadzono rozmowy z dyrektorami i pedagogami szkolnymi na temat zagrożeń uzależnieniami, sposobów przeciwdziałania tym zjawiskom i właściwych zachowań w przypadku wystąpienia podejrzenia o zażywanie narkotyków czy spożywanie alkoholu przez uczniów szkoły,
  • przeprowadzono rozmowy profilaktyczne z nieletnimi podejrzewanymi o zażywanie środków odurzających i spożywanie alkoholu oraz ich rodzicami/opiekunami,
  • zorganizowano debatę społeczną skierowaną do uczniów szkół gimnazjalnych powiatu zduńskowolskiego pt. „Dopalacze kradną życie” oraz cykl szkoleń dla uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych z powiatu zduńskowolskiego, w których wzięło udział 700 osób,
  • we współpracy z Poradnią Psychologiczno-Pedagogiczną w Zduńskiej Woli funkcjonariusze KPP zorganizowali cykl szkoleń dla opiekunów prawnych, rodzin zastępczych z zakresu zagrożeń płynących z zażywania środków odurzających, w tym tzw. dopalaczy i ogólnodostępnych środków farmaceutycznych,
  • przeprowadzono akcje prewencyjne pn. „Bezpieczne ferie 2015”, „Bezpieczne wakacje 2015”, „Dzień Wagarowicza”, cykliczne akcje „NIELAT”, „Bezpieczna droga do szkoły”.


Waga problemów wynikających ze zjawiska narkomanii jest znacząca zarówno w kontekście skutków zdrowotnych jak i społecznych. Problemy spowodowane używaniem substancji psychoaktywnych prowadzą do problemów zdrowotnych jednostki, skrócenia długości życia osób uzależnionych, zaburzeń rozwoju psychofizycznego, zaburzeń emocjonalnych i psychosomatycznych u dzieci i innych członków rodziny, a w konsekwencji do rozkładu życia rodzinnego (m.in. kłótnie, przemoc, niechciane ciąże, demoralizacja, dewiacje seksualne, zubożenie itp.), naruszenia prawa i porządku przez osoby będące  pod wpływem narkotyków, bezrobocia, samobójstwa, bezdomności i włóczęgostwa, problemów w środowiska pracy. Jednostki samorządu terytorialnego mają znaczącą rolę do odegrania zarówno w likwidowaniu szkód jak i ich zapobieganiu.
W ramach zadań realizowanych w 2015 r. Miasto Zduńska Wola podejmowało działania mające na celu zapewnienie dostępności pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej dla osób uzależnionych i osób zagrożonych uzależnieniem. Samodzielny Publiczny Zakład Podstawowej Opieki Zdrowotnej w Zduńskiej Woli w 2015 r. w ramach Poradni Terapii Uzależnień udzielał pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej oraz podejmował działania interwencyjno-zapobiegawcze skierowane do osób uzależnionych od substancji psychoaktywnych oraz zagrożonych uzależnieniem. W 2015 r. podjęte zostały następujące działania:

  1. Certyfikowany instruktor terapii uzależnień od narkotyków podjął 601 działań interwencyjno-zapobiegawczych, w tym: 218 wobec osób pełnoletnich, 11 - wobec dzieci i młodzieży, 116 - względem osób uzależnionych, 89 - wobec osób współuzależnionych, 27 - osób eksperymentujących;
  2. Terapeuta uzależnień udzielił 212 porad i 22 konsultacje jednorazowe osobom, które ukończyły 18 rok życia (zarejestrowano 64 osoby). W trakcie dyżurów zdiagnozował problemy uzależnienia oraz problemy dotyczące współuzależnienia, udzielił pomocy w zakresie zgłaszanych problemów, objął terapią podstawową osoby uzależnione oraz kształtował zachowania prozdrowotne;
  3. Psycholog  udzielił 17 porad i konsultacji w zakresie zapobiegania uzależnieniom od substancji psychoaktywnych. Pomocą psychologiczną objętych zostało 11 osób;
  4. Pedagog udzielił 10 porad i 3 konsultacje jednorazowe w zakresie zgłaszanych problemów, realizował działania z zakresu profilaktyki I i II rzędowej w stosunku do dzieci i młodzieży z rodzin z problemem alkoholowym, osób zagrożonych nadużywaniem środków psychoaktywnych, zagrożonych demoralizacją. Zarejestrowano 7 osób;
  5. Specjalista ds. relacji interpersonalnych i profilaktyki uzależnień udzielił pomocy 150 osobom uzależnionym i 5 osobom współuzależnionym. Ogółem zarejestrowano wszystkich wizyt 360. Wszystkie osoby korzystające z pomocy  ukończyły 18 rok życia.


Ważną rolę w podejmowaniu działań ukierunkowanych na zapobieganie i ograniczanie skutków społecznych narkomanii odgrywa Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej Centrum Opieki Socjalnej w Zduńskiej Woli. Specjalistyczną pomoc w zakresie przeciwdziałania temu zjawisku świadczyli specjaliści zatrudnieni w Punkcie ds. Przemocy w Rodzinie działającym w strukturze MOPSCOS, tj. psycholog, psychoterapeuta, prawnik oraz pracownicy socjalni. Zakres pomocy Punktu miał charakter wieloaspektowy i obejmował w szczególności działania polegające na udzielaniu pomocy psychologicznej, psychoterapeutycznej i prawnej osobom uzależnionym i zagrożonym uzależnieniem, wspieraniu ich w podejmowaniu leczenia, edukacji, udzielaniu porad indywidualnych.
W 2015 r. z pomocy społecznej w formie pieniężnej oraz niepieniężnej skorzystało 6 rodzin, w których występuje problem narkomanii (w 2013 r. – 4 rodziny, w 2014 r. – 5). Statystyka pomocy nie odzwierciedla w pełni skali problemu, ponieważ Ośrodek wykazuje rodziny, które są zdiagnozowane.
Jednym z najistotniejszych kierunków przeciwdziałania narkomanii, poza pomocą terapeutyczną i rehabilitacyjną, jest zwiększanie wiedzy wśród dzieci i młodzieży poprzez działalność wychowawczą, edukacyjną, informacyjną i profilaktyczną oraz promowanie zdrowego stylu życia. Kluczową rolę w kształtowaniu właściwych postaw młodego człowieka odgrywa szkoła. Placówki oświatowe działania profilaktyczne i edukacyjno-wychowawcze w zakresie przeciwdziałania narkomanii realizowały poprzez programy wychowawcze i profilaktyczne.
W sytuacji pojawiających się problemów istotnym kierunkiem pracy była organizacja pomocy psychologicznej. Pomoc psychologiczna udzielana uczniowi polegała na rozpoznaniu jego potrzeb, pomocy w zakresie zgłaszanych problemów, prowadzeniu zajęć psycho-edukacyjnych, uczeniu umiejętności i kształtowaniu zachowań prozdrowotnych, pomocy w radzeniu sobie ze stresem. Pomoc psychologiczna udzielana w szkole rodzicom uczniów i nauczycielom polegała na wspieraniu ich w rozwiązywaniu problemów wychowawczych, rozwijaniu umiejętności wychowawczych, udzielaniu pomocy i porad, podejmowaniu działań terapeutycznych i interwencyjnych w sytuacjach kryzysowych. Psycholodzy ściśle współpracowali z przedstawicielami instytucji działających na rzecz przeciwdziałania uzależnieniom i przemocy.
Większość podejmowanych działań profilaktycznych w zakresie przeciwdziałania narkomanii kierowana była do dzieci i młodzieży. W ramach Programu realizowano profilaktyczne działania edukacyjne i informacyjne we wszystkich placówkach oświatowych w formie warsztatów, koncertów, widowisk teatralnych, szkoleń. W roku 2015 w ramach sfinansowanych i zorganizowanych działań edukacyjnych i informacyjnych należy wymienić:

  1. 20 warsztatów z zakresu przeciwdziałania uzależnieniom, skierowanych do uczniów szkół podstawowych i gimnazjalnych;
  2. 4 profilaktyczne spektakle teatralne dla uczniów szkół podstawowych podejmujące problematykę uzależnienia od nośników informacji (internet, telewizor, telefon), przeciwdziałania uzależnieniom od substancji psychoaktywnych;
  3. 7 warsztatów z zakresu przeciwdziałania narkomanii pt. „Dopalacze kradną życie”, skierowanych do uczniów klas II i III szkół gimnazjalnych;
  4. 7 interaktywnych spektakli teatralnych dla przedszkolaków, w formie bajek, z zakresu profilaktyki wczesnodziecięcej dotyczącej zdrowego stylu odżywiania, rozróżniania i przewidywania konsekwencji dokonywanych wyborów, uczenia umiejętności odróżniania dobra i zła;
  5. spektakl teatralny pt. „Zaczarowany komputer” w ramach współorganizacji projektu pn. „Energetyczny tornister”. Bajka profilaktyczna podejmuje problematykę przeciwdziałania uzależnieniom, agresji i zniechęcenie do sięgania po używki, tabletki. Edukacja płynąca z przedstawienia miała uświadomić jak mądrze korzystać z komputera, traktując go nie tylko jako narzędzie gry i zabawy, ale przede wszystkim jako źródło wiedzy;
  6. profilaktyczny program artystyczny w formie koncertu muzycznego pn. „Nie zmarnuj swojego życia”, przeprowadzony w 3 szkołach gimnazjalnych;
  7. 4 spotkania pn. „Podnoszenie poziomu wiedzy w zakresie problemów związanych z używaniem środków psychoaktywnych i możliwości zapobiegania zjawisku wśród mieszkańców miasta, w szczególności wśród dzieci i młodzieży. I Ty możesz zmienić swoje życie. Stop narkomanii–alkoholizmowi–przemocy”, w szkołach podstawowych;
  8. szkolenie dla pedagogów szkolnych szkół podstawowych i gimnazjalnych pt. „Praca z zaburzeniami nastroju i samookaleczeniami”.

Bardzo istotną rolę w działaniach profilaktycznych stanowiło promowanie aktywnych form spędzania wolnego czasu przez dzieci i młodzież poprzez organizację pozalekcyjnych zajęć sportowych z elementami profilaktyki uzależnień, wspieranie imprez sportowo-rekreacyjnych oraz organizację różnych form wypoczynku m.in.:

  1. biwaku połączonego z realizacją programu profilaktyczno-wychowawczego z elementami socjoterapii dla 47 dzieci z rodzin z problemami uzależnień, niewydolnych wychowawczo, rodzin niepełnych i zastępczych, znajdujących się w trudnej sytuacji rodzinnej i materialnej;
  2. zajęć opiekuńczo-wychowawczych i sportowych z elementami profilaktyki uzależnień w okresie ferii zimowych;
  3. półkolonii i kolonii dla dzieci i młodzieży w okresie wakacji z programem profilaktyczno-opiekuńczo-wychowawczym.


Miasto Zduńska Wola w ramach prowadzonej działalności informacyjno-edukacyjnej w zakresie przeciwdziałania uzależnieniom, skierowanej do dzieci, młodzieży i osób dorosłych, brało udział w kampaniach ogólnopolskich „Postaw na Rodzinę” i „Reaguj na przemoc!”.
W 2015 r. przy realizacji zadań Programu Miasto Zduńska Wola współpracowało z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami prowadzącymi działalność pożytku publicznego w obszarze przeciwdziałania uzależnieniom i patologiom społecznym. W 2015 r. Miasto udzieliło pomocy finansowej w łącznej kwocie 101.000 zł, w formie dotacji celowej, 3 placówkom wsparcia dziennego, o których mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, prowadzącym działalność w formie świetlicy środowiskowej (ZHP Komenda Hufca Zduńska Wola, Stowarzyszenie „Uśmiech dziecka”, Zgromadzenie Zakonne Małe Dzieło Boskiej Opatrzności „Orioniści” - Świetlica Środowiskowa „Trampolina”), na realizację statutowych zadań tj.:

  • wspomagających rodzinę w sprawowaniu jej podstawowych funkcji związanych z opieką i wychowaniem,
  • zadań z zakresu profilaktyki uzależnień od alkoholu i środków psychoaktywnych, zdrowia, w formie warsztatów, pogadanek, prelekcji, zajęć profilaktyczno-edukacyjnych,
  • prowadzenia zajęć edukacyjno-wychowawczych podejmujących zagadnienia agresji, samoakceptacji, współpracy w grupie,
  • prowadzenia zajęć komputerowych, plastycznych, dydaktycznych, kulinarnych, sportowych, plenerowych, teatralnych, socjoterapeutycznych, kulturalnych, służących rozwojowi zainteresowań,
  • świadczenia pomocy psychologiczno-pedagogicznej podopiecznym, ich rodzicom, współpraca ze szkołą,
  • organizowanie wycieczek krajoznawczych, gier i zabaw,
  • wsparcie w nauce, pomoc w odrabianiu prac domowych.


W pozalekcyjnych programach opiekuńczo-wychowawczych i socjoterapeutycznych w świetlicach środowiskowych w 2015 r. uczestniczyło 120 dzieci i młodzieży, pochodzących głównie z rodzin dysfunkcyjnych i nieudolnych wychowawczo.
Powyższa diagnoza wskazuje na konieczność kontynuowania działań w zakresie przeciwdziałania narkomanii poprzez m.in. prowadzenie działalności profilaktycznej skierowanej szczególnie do dzieci i młodzieży, promowanie zdrowego stylu życia, poszerzenie dostępności pomocy terapeutycznej, leczniczej, psychologicznej dla osób uzależnionych oraz ich rodzin, jak również prowadzenie szerokiej współpracy z instytucjami i organizacjami pozarządowymi działającymi na terenie Miasta w obszarze przeciwdziałania narkomanii.


III.  CELE PROGRAMU

Do podstawowych celów Programu w obszarze przeciwdziałania narkomanii należy w szczególności:

  1. zmniejszenie liczby osób na stałe lub okresowo używających w celach innych niż medyczne środki odurzające, substancje psychotropowe, środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne poprzez działalność terapeutyczną i rehabilitacyjną;
  2. ograniczanie szkód zdrowotnych i społecznych tj. podejmowanie działań ukierunkowanych na zmniejszenie problemów zdrowotnych i społecznych wynikających z używania w celach innych niż medyczne środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych;
  3. zwiększenie liczby osób korzystających z profesjonalnej pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej w zakresie leczenia uzależnienia;
  4. zwiększenie wiedzy wśród dzieci i młodzieży poprzez działalność wychowawczą, edukacyjną, informacyjną i profilaktyczną w zakresie narkomanii oraz kształtowanie właściwych postaw;
  5. zwiększenie działań wychowawczych, edukacyjnych, informacyjnych i profilaktycznych ukierunkowanych na zapobieganie i ograniczanie skutków społecznych związanych z używaniem środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych, adresowanych do mieszkańców miasta;
  6. promowanie zdrowego stylu życia;
  7. stała współpraca z podmiotami, których działalność służy rozwiązywaniu problemów narkomanii;
  8. prowadzenie monitoringu i ewaluacji podejmowanych działań.


Wymienione cele osiągane będą w szczególności poprzez realizację następujących zadań:

  1. zwiększanie dostępności pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej dla osób uzależnionych i osób zagrożonych uzależnieniem;
  2. udzielanie rodzinom, w których występują problemy narkomanii, pomocy psychospołecznej i prawnej;
  3. prowadzenie profilaktycznej działalności informacyjnej, edukacyjnej oraz szkoleniowej w zakresie rozwiązywania problemów narkomanii, w szczególności dla dzieci i młodzieży, w tym prowadzenie zajęć sportowo-rekreacyjnych dla uczniów, realizacja pozalekcyjnych programów opiekuńczo–wychowawczych i socjoterapeutycznych w placówkach wsparcia dziennego, realizacja zadań z zakresu  profilaktyki wczesnodziecięcej;
  4. współpracę i wspomaganie działań instytucji, organizacji pozarządowych i osób fizycznych, służących rozwiązywaniu problemów narkomanii;
  5. pomoc społeczną osobom uzależnionym i rodzinom osób uzależnionych dotkniętym ubóstwem i wykluczeniem społecznym i integrowanie ze środowiskiem lokalnym tych osób z wykorzystaniem pracy socjalnej;
  6. udział w ogólnopolskich i lokalnych akcjach oraz kampaniach z zakresu przeciwdziałania narkomanii.


IV.  ZADANIA I SPOSÓB REALIZACJI PROGRAMU

1. Zwiększanie dostępności pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej dla osób uzależnionych i osób zagrożonych uzależnieniem, w szczególności:

  1. współpraca z placówkami służby zdrowia w zakresie prowadzenia  rehabilitacji i terapii osób uzależnionych, w tym dzieci i młodzieży, osób zagrożonych uzależnieniem, poprzez finansowanie psychoterapii;
  2. prowadzenie działalności informacyjnej dla mieszkańców Miasta w zakresie możliwości uzyskania specjalistycznej pomocy terapeutycznej i rehabilitacyjnej w placówkach służby zdrowia realizujących zadania w zakresie przeciwdziałania narkomanii, współpraca w tym zakresie z mediami.
    Realizatorzy: Pełnomocnik Prezydenta ds. Profilaktyki Uzależnień, pracownicy Biura Programów Zdrowotnych i Spraw Społecznych Urzędu Miasta, placówki służby zdrowia, media, Punkt ds. Przemocy w Rodzinie.


2. Udzielanie rodzinom, w których występują problemy narkomanii, pomocy psychospołecznej i prawnej poprzez:

  1. finansowanie pomocy psychologicznej, terapeutycznej i rehabilitacyjnej oraz działań interwencyjno-zapobiegawczych w Poradni Terapii Uzależnień Samodzielnego Publicznego Zakładu Podstawowej Opieki Zdrowotnej;
  2. realizację przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej Centrum Opieki Socjalnej w Zduńskiej Woli w ramach Punktu ds. Przemocy w Rodzinie zadań w zakresie przeciwdziałania narkomanii przez udzielanie pomocy psychologicznej, psychoterapautycznej i prawnej;
  3. wspomaganie zadań realizowanych przez placówkę wsparcia dziennego, o której mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w zakresie pomocy dzieciom i rodzinom, w których występuje problem uzależnienia lub zagrożenie uzależnieniem;
  4. zapewnienie pomocy psychologicznej w szkołach uczniom i ich rodzicom;
  5. prowadzenie działalności informacyjnej w zakresie możliwości uzyskania wsparcia dla osób i rodzin, w których występuje problem uzależnień, współpraca w tym zakresie z mediami;
  6. dofinansowywanie szkoleń i kursów specjalistycznych w zakresie pracy z dziećmi pochodzących z rodzin z problemem narkotykowym.

Realizatorzy: Poradnia Terapii Uzależnień SPZPOZ, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej Centrum Opieki Socjalnej, Policja, Straż Miejska, sąd, Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie, Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna, Biuro Programów Zdrowotnych i Spraw Społecznych Urzędu Miasta, Pełnomocnik Prezydenta ds. Profilaktyki Uzależnień, pracownicy socjalni, kuratorzy sądowi, pedagodzy, psycholodzy, terapeuci i inni specjaliści zajmujący się problematyką narkomanii.    

3. Prowadzenie profilaktycznej działalności informacyjnej, edukacyjnej oraz szkoleniowej w zakresie rozwiązywania problemów narkomanii, w szczególności dla dzieci i młodzieży, w tym prowadzenie zajęć sportowo-rekreacyjnych dla uczniów, realizacja pozalekcyjnych programów opiekuńczo-wychowawczych i socjoterapeutycznych w placówkach wsparcia dziennego, realizacja zadań z zakresu  profilaktyki wczesnodziecięcej poprzez:

  1. finansowanie programów profilaktycznych oraz szkoleń, warsztatów dla nauczycieli, warsztatów, wykładów, koncertów, spektakli teatralnych z zakresu profilaktyki uzależnień dla uczniów i ich rodziców, realizowanych w szkołach;
  2. wspomaganie szkół podstawowych i gimnazjalnych poprzez udzielanie wsparcia psychologicznego uczniom w sytuacjach problemów związanych z używaniem środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych, zagrożenia uzależnieniem oraz zagrożeń niedostosowania społecznego zwiększającego ryzyko uzależnienia;
  3. współudział w działaniach promujących zdrowy i bezpieczny sposób spędzania wolnego czasu przez dzieci i młodzież poprzez organizowanie zajęć pozaszkolnych w placówkach wsparcia dziennego oraz szkołach, finansowanie projektów i działań profilaktycznych, w tym skierowanych do dzieci w przedszkolach;
  4. informowanie o dostępności usług terapeutycznych i rehabilitacyjnych osób uzależnionych i ich rodzin, osób zagrożonych uzależnieniem, podejmowanie działań edukacyjnych w zakresie wiedzy o szkodliwości zażywania substancji psychoaktywnych, udział w ogólnopolskich oraz lokalnych kampaniach i akcjach informacyjno-edukacyjnych skierowanych do różnych grup odbiorców (konferencje, szkolenia, warsztaty);
  5. promowanie alternatywnych form spędzania wolnego czasu przez dzieci i młodzież szkolną m.in. poprzez wspieranie imprez sportowo-rekreacyjnych (zakup sprzętu sportowego, nagród w konkursach i zawodach sportowych), organizowanie pozalekcyjnych zajęć sportowych;
  6. organizowanie i finansowanie różnych form wypoczynku letniego i zimowego dla dzieci i młodzieży z grup ryzyka, połączonych z realizacją programów profilaktycznych;
  7. wspieranie wydarzeń promujących zdrowy tryb życia, adresowanych do rodzin;
  8. diagnozowanie i stałe monitorowanie problemów uzależnień oraz przeprowadzanie badań w zakresie efektywności lokalnych działań podejmowanych w ramach Programu;
  9. zakup materiałów profilaktycznych, informacyjnych, edukacyjnych i promocyjnych (prasa i książki specjalistyczne, broszury, plakaty, druki, ulotki);
  10. współpracę z mediami mającą na celu promowanie zdrowego stylu życia.

Realizatorzy: Pełnomocnik Prezydenta ds. Profilaktyki Uzależnień, pracownicy Urzędu Miasta, szkoły, Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna, kluby sportowe, organizacje pozarządowe i inne podmioty realizujące działania w zakresie przeciwdziałania narkomanii, uprawnieni realizatorzy, Policja i Straż Miejska, media.

4. Współpraca i wspomaganie działań instytucji, organizacji pozarządowych i osób fizycznych, służących rozwiązywaniu problemów narkomanii, w szczególności:

  1. współpraca z organizacjami pozarządowymi i innymi podmiotami pożytku publicznego w obszarze przeciwdziałania narkomanii;
  2. promowanie ciekawych projektów i inicjatyw społecznych poprzez wsparcie finansowe i pomoc merytoryczną;
  3. wspomaganie działalności organizacji  promujących zdrowy tryb życia;
  4. finansowe wspieranie działań z zakresu przeciwdziałania narkomanii realizowanych przez instytucje, organizacje pozarządowe i osoby fizyczne;
  5. dofinansowanie lub finansowanie szkoleń, kursów specjalistycznych dla osób fizycznych podnoszących kwalifikacje w zakresie pracy z dziećmi i młodzieżą, osobami uzależnionymi i ich rodzinami;
  6. organizowanie spotkań, w tym konferencji, w celu wymiany doświadczeń i wypracowania kierunków działań w obszarze uzależnień.

Realizatorzy: Pełnomocnik Prezydenta ds. Profilaktyki Uzależnień, upoważnieni pracownicy Urzędu Miasta.


5. Pomoc społeczna osobom uzależnionym i rodzinom osób uzależnionych dotkniętym ubóstwem i wykluczeniem społecznym i integrowanie ze środowiskiem lokalnym tych osób z wykorzystaniem pracy socjalnej poprzez:

  1. prowadzenie grup dla osób eksperymentujących z narkotykami i grup motywujących do leczenia;
  2. organizowanie zajęć dla rodzin ukierunkowanych na zmianę nawyków zachowania, które mogą utrudniać reintegrację społeczną.

Realizatorzy: Pełnomocnik Prezydenta ds. Profilaktyki Uzależnień, Punkt ds. Przemocy w Rodzinie.

6. Udział w ogólnopolskich i lokalnych akcjach oraz kampaniach z zakresu przeciwdziałania narkomanii.

Realizatorzy: Pełnomocnik Prezydenta ds. Profilaktyki Uzależnień, Punkt ds. Przemocy w Rodzinie, placówki służby zdrowia.

V.  WSKAŹNIKI MONITORINGU PROGRAMU


Monitoring i ewaluacja Programu prowadzone będą poprzez:

  1. monitorowanie problemu narkomanii na terenie Miasta Zduńska Wola;
  2. ocenę stanu zagrożenia narkomanią;
  3. poszukiwanie rozwiązań w obszarze przeciwdziałania narkomanii oraz inicjowanie działań zmierzających do ograniczania używania środków odurzających, substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.

Wskaźniki monitoringu Programu:

  1. liczba osób uzależnionych objętych terapią;
  2. liczba osób objętych działaniami pomocowymi m. in. zagrożeni uzależnieniem, dzieci z grup ryzyka;
  3. liczba programów profilaktycznych realizowanych w środowisku nauczania i wychowania oraz liczba odbiorców programów;
  4. liczba uczestników programów i zajęć o charakterze profilaktycznym organizowanych w świetlicach środowiskowych;
  5. liczba działań edukacyjnych, informacyjnych i profilaktycznych skierowanych do dzieci i młodzieży;
  6. liczba dzieci i młodzieży uczestniczących w różnych formach wypoczynku organizowanych w ramach programów profilaktycznych, zajęciach pozalekcyjnych, w tym sportowych;
  7. liczba działań adresowanych do rodziców;
  8. liczba osób korzystających z pomocy prawnej i psychologicznej w ramach Punktu ds. Przemocy w Rodzinie;
  9. liczba osób korzystających z pomocy specjalistów w ramach programów zdrowotnych w zakresie uzależnień;
  10. liczba zorganizowanych szkoleń, spotkań, konferencji oraz liczba ich uczestników;
  11. prowadzenie badań wśród uczniów w zakresie problematyki narkomanii.


VI.  SPOSÓB REALIZACJI I FINANSOWANIA PROGRAMU


Realizację zadań ujętych w Programie koordynuje Pełnomocnik ds. Uzależnień we współpracy z Biurem Programów Zdrowotnych i Spraw Społecznych Urzędu Miasta oraz Miejską Komisją Rozwiązywania Problemów Alkoholowych poprzez:    

  1. zlecanie zadań miejskim jednostkom organizacyjnym (Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej Centrum Opieki Socjalnej, Samodzielny Publiczny Zakład Podstawowej Opieki Zdrowotnej, szkoły);
  2. zakupy i zlecenia zewnętrzne:
    a) konkursy ofert,
    b) zamówienia publiczne,
    c) bez stosowania ustawy z dnia 29 stycznia 2004 - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2164 ze zm.),
    d) na wniosek organizacji pozarządowych lub innych podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego.    


Program realizowany będzie przez cały rok kalendarzowy w ramach środków finansowych zaplanowanych w budżecie Miasta, stanowiących dochody z tytułu opłat za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. Środki finansowe na realizację Programu zapisane są w dziale 851 - Ochrona zdrowia, w rozdziale 85153 – Zwalczanie narkomanii.


VII.  SPRAWOZDAWCZOŚĆ

Organ wykonawczy samorządu gminy sporządza Raport z wykonania w danym roku Programu i efektów jego realizacji i przedkłada radzie gminy w terminie do dnia 31 marca roku następującego po roku, którego dotyczy raport.
Organ wykonawczy gminy sporządza informację z realizacji działań podejmowanych w danym roku, wynikających z Gminnego Programu, i przesyła ją do Krajowego Biura ds. Przeciwdziałania Narkomanii, w terminie do dnia 15 kwietnia roku następującego po roku, którego dotyczy informacja.